دال، عضوی صفحه‌ای در سازه است که بار را متناسب با سیستم طراحی‌شده به تکیه‌گاه‌ها منتقل می‌کند. دال الزاماً از کنار هم قرارگرفتن چند صفحه ساخته نمی‌شود؛ می‌تواند درجا، پیش‌ساخته یا بخشی از سیستم مرکب باشد.
دال توپر و سقف مشبک
در دال توپر، حجم هندسی از ابعاد خالص عضو به دست می‌آید. در سیستم‌های مشبک یا وافل، فضاهای خالی و ریب‌ها بر حجم اثر دارند. تشخیص عملکرد یک‌طرفه یا دوطرفه و تعیین ابعاد با طراح است.
سقف تیرچه‌بلوک با دال توپر یکسان نیست
برای سفارش بتن درجا باید حجم رویه و بخش بتن درجای مقاطع را از اجزای پیش‌ساخته و فضای بلوک جدا کرد. استفاده از حاصل‌ضرب سطح در ارتفاع کل سقف، معمولاً حجم بتن درجا را بیش از مقدار هندسی آن نشان می‌دهد.
اطلاعات لازم برای محاسبه
- نوع سیستم و ابعاد از نقشه مصوب
- ضخامت رویه، ابعاد و تعداد ریب‌ها یا مقطع خالص بتن درجا
- بازشوها و قسمت‌های مشترک تیر و دال
برآورد در استودیوی پارس زاگرس
استودیوی سه‌بعدی برای چند هندسه متداول، مدل و صورت حجم می‌سازد. مدل، آرماتوربندی یا طراحی سقف نیست. مقاطع خاص و سقف‌های مرکب باید جداگانه متره شوند.